Hoe je de Daodejing persoonlijk kunt benutten

In allerlei opzichten benut ik de Daodejing of kijk ik of ik hem kan benutten.

Hardlopen in de duinen en altijd maar doorzetten tot de top van het duin hoeft niet meer per se, ik mag ook twintig meter voor de top op gewone pas overgaan (zie bijv. hoofdstuk IX).

Bijna elk gesprek wordt er waardevoller op als je de ander niet probeert te overtuigen (wat onder 'forceren' valt) maar bijvoorbeeld daarentegen 'leegte' creëert waarin je elkaar kunt vinden.

Als docent de groep studenten meetrekken met veel gepraat kost veel moeite, is een vorm van forceren, en werkt vaak averechts. Veel beter werkt het om uit te gaan van de leegte van het niet-weten, waarin studenten zelf kunnen gaan ontdekken. Het gaat trouwens niet om kennis of geleerdheid, maar om begrip, inzicht en vaardigheid.

Bij het schrijven van een boek is, bij mij althans, elk forceren funest. Dit is het 'niet-doen' waarmee je alles doen kunt. Er mag geen druk zijn, het gaat alleen als het vanzelf gaat. Heel voorzichtig pak je dan de pen op en word je instrument van je o zo vluchtige, diepste beweegredenen. 'Leegte' is ook heel belangrijk, en misschien wist ik dit al zonder het te weten toen ik mijn hoofdpersoon Huizing van Hollandse fado het woord 'vazio' (leeg) mooi liet vinden. Ik wil hier ook nog noemen 'geen eer verwachten' ofwel bescheiden blijven, heel moeilijk als je werk erkenning vindt, maar essentieel om zelf goed te kunnen blijven schrijven.

Ongeveer hetzelfde geldt voor literair vertalen.

Bij vele problemen is het uit alle macht gaan oplossen wel de slechtste aanpak. Hoe vaak verergert de zaak wel niet door dit 'forceren', dit 'doen'?

Dit zijn een paar voorbeelden van betekenis en nut van de Daodejing in mijn leven.

Bartho Kriek

 

 

 

 

* * *