Wil je een minicursus literair vertalen doen om te kijken of je talent hebt?

stap 1: koop Intruder in the Dust of leen het bij de bibliotheek

stap 2: lees het hele boek

stap 3: vertaal de eerste drie bladzijden(niet spieken!), en kijk ze zo goed mogelijk na

stap 4: laat de tekst even liggen, en corrigeer hem dan al lezend

stap 5: neem jouw vertaling door met het variantenbestand op deze pagina

stap 6: beoordeel zelf of je in de buurt bent gekomen van de prestatie van de groep destijds.



 

 

 
William Faulkner, Intruder in the Dust
 

 

 

 

Intruder in the Dust - minicursus literair vertalen
door Bartho Kriek, februari 2003

William Faulkner, Intruder in the Dust, Vintage 1991

Inleiding
In één van de workshops Engels-Nederlands op de literaire vertaaldagen te Nijmegen van 14 december 2002 werd anderhalve bladzijde van Faulkner, Intruder in the Dust, behandeld. Onderstaande vertaling en varianten zijn mijn verantwoordelijkheid, maar mede het werk van de andere workshopdeelnemers.

Telkens als we een vertaling beoordelen, verantwoorden of bekritiseren, doen we dat met behulp van rationele argumenten. Vaak ontstaat daardoor het misverstand dat vertalen een rationeel en aldoor beargumenteerd proces is.

Ook bij de beoordeling van literaire vertalingen lijkt dit misverstand soms een rol te spelen - een geslaagde vertaling qua toon en stijl, met gevoel gemaakt, kan afgekeurd worden op een paar menselijke fouten, en een vertaling waarin geen fout aanwijsbaar is, maar die niet 'werkt', kan worden goedgekeurd. Een adagium als 'vertalen wat er staat' kan door rationalisten met beperkte blik misbruikt worden: eerst wordt het voorwerp van kritiek verkleind tot alinea of zin, en vervolgens wordt er een oordeel geveld. Tegen stuurlui aan wal zou ik willen zeggen: er staat meestal veel meer dan er staat.

Het vertalen zelf is een veel te gecompliceerd proces om langs puur rationele weg en al beargumenterend te geschieden. Het gebeurt in eerste instantie op gevoel - de ratio controleert en vult aan, bekritiseert, keurt af en goed, maar altijd uitsluitend achteraf. [Dit is niet helemaal waar, weet ik nu. Regels kunnen automatisme worden en op een o andere onnaspeurlijke manier vervolgens op gevoel, onbewust, worden uitgevoerd. Aangeleerde regels kunnen zo een aanvulling vormen op het herscheppingsproces. B.K. september 2014).]

Het is voornamelijk aan het begin van een boek dat de literaire vertaler zijn gevoel voor toon en stijl van het origineel en de auteur opbouwt. Het is zoiets als heel langzaam op de golflengte van de auteur komen. Daarom is het ook zo belangrijk om aan het begin van een boek heel langzaam te werken: één bladzijde per dag is zat, je bent als literair vertaler wat dat boek betreft a.h.w. nog in de leerfase. Alleen zo activeer je het wonderbaarlijke vermogen van vertalershersenen om op gevoel te gaan vertalen, als vanzelf, veel en veel sneller en beter dan de zich op één ding concentrerende en stapje voor stapje opererende ratio ooit zou kunnen. Later gaat het tempo vanzelf omhoog, en... kun je het begin nog het beste weggooien en opnieuw doen.

Hieronder staat het begin van een Faulkner-vertaling, hoofdzakelijk dus op het vertaalgevoel tot stand gekomen. Toon en stijl zijn hierbij heel belangrijk omdat het niet alleen gaat om 'wat er staat', maar o.a. ook om wat er wordt gesuggereerd. Soms is literair vertalen streng vasthouden aan strikte regels ('hier moet een gewoon Nederlands woord komen want er staat ook een gewoon Amerikaans woord'), en soms moet je de hand met de regels lichten en compenseren (dat werkwoord 'staan' verplaatsen we naar een zin eerder want dan benutten we de souplesse van het Nederlands) of marchanderen (daarnet schoten we idiomatisch iets te kort, hier doen we er een schepje bovenop). Het is vooral een voortdurend gevoelsmatig zoeken naar de beste variant, met als belangrijkste leidraad de toon van het origineel.

De stijl van dit fragment is sterk impressionistisch, sommige zinnen doen de lezer naar adem happen door hun lengte en geladenheid. De verteller heeft een soort meervoudige persoonlijkheidsstoornis, hij is namelijk een versmelting van een verteller en de jongen die hoofdpersoon is. Nu eens voert de een de boventoon, dan weer de ander.

Er blijven uiteraard legio andere mogelijkheden over. Noodzakelijkerwijs zijn de varianten van rationele argumenten voorzien. Dat ik het stuk in fragmenten heb opgedeeld, betekent niet dat bij het vertalen de blik tot het bewuste fragment beperkt was, integendeel, ik heb het hele boek (en andere boeken van Faulkner) gelezen alvorens aan dit begin te beginnen. In het commentaar is geen plaats ingeruimd voor parafraserende en evident minder goed lopende varianten.

Aan de workshop namen deel:
Claartje Hinnen, Iris den Hollander, Ingrid Mersel, Willy Mulder, Irving Pardoen, Akke Pinkster, Maaike Post, Saskia de Ruiter, Liesbeth Teixeira de Mattos, Sandra van de Ven, Rien Verhoef, Nellie Voss, Suzanne de Wilde, Meredith Naeff (native speaker), Bartho Kriek (moderator)


Varianten en commentaar

One

It was just noon that Sunday morning when the sheriff reached the jail with Lucas Beauchamp though the whole town (the whole county too for that matter) had known since the night before that Lucas had killed a white man.
Eén

Pas om twaalf uur die zondagmorgen kwam de sheriff met Lucas Beauchamp bij de gevangenis aan, maar de hele stad (het hele district trouwens) wist al sinds de vorige avond dat Lucas een blanke had vermoord.



 

Varianten
-het begin 'Het was net twaalf uur toen de sheriff' was de variant die iedereen in de workshop had, en toch moet nu achteraf de eerste ingeving wijken voor het gevoel voor logica: 'Pas om twaalf uur kwam de sheriff' is logischer, consistenter en waarschijnlijker.

-volgorde 'met LB bij de gev. aankwam' vanwege de natuurlijkheid, een omkering als 'bij de gevangenis aankwam met LB' is te letterlijk en doet het origineel minder recht.

-', maar' omdat 'al' een woordherhaling oplevert (die we hier nog kunnen vermijden), en omdat 'hoewel' net als 'terwijl' een klemconstructie oplevert die omslachtiger is dan het origineel: 'hoewel de hele stad (evenals de rest van de streek trouwens) al sinds de vorige avond wist...'

-'stadje' heeft het nadeel dat het ironisch en kneuterig werkt, plus dat Jefferson bij herhaaldelijk gebruik van het woord 'stadje' almaar kleiner wordt. 'Jefferson' kan in latere zinnen een optie zijn om te voorkomen dat het woord 'stad' een almaar grotere plaats gaat suggereren.

-'een blanke man' zou overbodige nadruk betekenen

-'vermoord': dit woord en niet 'gedood' aan het eind van de zin omdat het daar het meest choquerend is en beantwoordt aan het in de context van het origineel choquerende 'a white man'.

 
   


  He was there, waiting. He was the first one, standing lounging trying to look occupied or at least innocent, under the shed in front of the closed blacksmith's shop across the street from the jail


    Hij stond te wachten. Hij was de eerste, probeerde de indruk te wekken dat hij in gedachten was of zich nergens van bewust, rondhangend onder het afdak van de gesloten smederij tegenover de gevangenis


Varianten
-'stond' uit de tweede zin naar de eerste overgebracht, o.a. vanwege de soepele Nederlandse constructie. Dit is de meest normale vertaling van het heel normale Amerikaans (varianten als 'stond daar, te wachten' komen daarom niet in aanmerking). Een variant waarin de eerste twee zinnen beide het woordje 'was' bevatten wordt onaanvaardbaar lelijk en onnatuurlijk.

-'daar' of  'er' bij nader inzien weggelaten want anders te veel nadruk, verderop volgt overigens een plaatsaanduiding.

-'occupied' kan moeilijk 'iets te doen had' betekenen want hij hangt daar rond, en moet wel 'in gedachten' betekenen.

-'at least' eerst vertaald met 'in elk geval', toen, bij nader inzien, geschrapt; ten eerste omdat het Nederlands erg lang werd, ten tweede omdat er meer nadruk zou ontstaan dan het vrij onnadrukkelijke 'at least' vergt.

-'innocent': 'van niets bewust' lijkt ietsje minder dan 'nergens van', 'van geen kwaad bewust' zou te nadrukkelijk zijn en daardoor misplaatste vragen oproepen, en 'onschuldig' zou het origineel hier maar ten dele recht doen omdat in het Nederlands de connotatie niet-schuldig-aan sterker is dan in het Amerikaans (not guilty). De variant 'argeloze indruk' lijkt mooi maar is niet in te passen.

-'rondhangend' voor 'lounging': bij uitzondering laten we hier een tegenwoordig deelwoord toe, naar achteren verplaatst om een goed lopende zin te krijgen

-'afdak' en niet 'luifel', dat associatie wekt met stof/tentdoek

-'gesloten' en niet 'dichte' omdat 'dichte' ambigu is en bijv. gedachten aan een andere smederij met ramen oproept.

-'tegenover de gevangenis' en niet constructies als 'aan de overkant van de straat' omdat het origineel, 'across the street', doodgewoon Amerikaans is en ook bij pleinen gebezigd wordt. Het Nederlands is al met al niks minder soepel dan andere talen, we benutten die soepelheid misschien te weinig.

-Faulkner is extreem spaarzaam met komma's, wat bijdraagt aan zijn 'stream of consciousness'-stijl, daarom plaatsen we er hier geen na het woord 'gevangenis'.


   


where his uncle would be less likely to see him if or rather when he crossed the Square toward the postoffice for the eleven oclock mail.


waar zijn oom hem niet zo gauw zou zien als, beter gezegd wanneer die het Plein overstak naar het postkantoor voor de post van elf uur.


Varianten
-'if or rather' is hier een probleem, 'als of liever gezegd wanneer' zou kunnen maar is minder abrupt dan het origineel, 'als of zodra' roept door 'zodra' een misplaatst moment van actie op, 'indien' is heel correct maar stijver dan het origineel, vandaar de keuze voor 'als, beter gezegd wanneer' met een abrupt werkende komma. Verrassend genoeg lijkt een omkering mogelijk: 'wanneer, beter gezegd als'.

-'die' in plaats van 'hij' vanwege eventuele verwarring.

-'het Plein': Jefferson is een fictieve stad, 'Plein' kan omdat het plein vroeger, toen Jefferson nog een dorp was, zo genoemd kan zijn en de naam gehouden heeft, vergelijkbaar met de Groote Markt in diverse Nederlandse steden.

-'postkantoor' en 'post': hier lijken we de woordherhaling te moeten accepteren (en des te strenger zullen we in deze moeten zijn op andere plaatsen), eventueel is 'post' te vervangen door 'zending'. Je kunt je nog afvragen: zou een denkbeeldige Nederlandse auteur het woord 'postkantoor' niet gewoon weglaten?

   
  Because he knew Lucas Beauchamp too - as well that is as any white person knew him. Better than any maybe unless it was Carothers Edmonds on whose place Lucas lived seventeen miles from town, because he had eaten a meal in Lucas' house.
  Omdat hij Lucas Beauchamp ook kende - dat wil zeggen even goed als alle andere blanken. Beter misschien nog dan de anderen, behalve Carothers Edmonds bij wie Lucas op het land woonde zevenentwintig kilometer buiten de stad, omdat hij een keer bij Lucas thuis had gegeten.


Varianten
-'Omdat': dit woord slaat op (het begin van) de vorige alinea, verder komt het woord 'omdat' in aan het eind van dit fragment terug. Gebruik je tweemaal 'want' dan blijkt de tekst gewoon minder goed te werken, dit lijkt te maken te hebben met het simpele feit dat 'omdat' twee lettergrepen heeft en 'want' één. Zoals zo vaak valt erover te twisten, maar hier valt de keuze op 'omdat'.

-'net zo goed' zou ook kunnen, maar lijkt enige ambiguïteit te bevatten.

-vooral geen komma na 'behalve CE dan' omdat zonder komma het tweede 'omdat' in deze zin er pas goed uitkomt; dit zinsfragment moet in één adem doorgelezen worden.

-'op wiens land Lucas' is wat stijver.

   


It was in the early winter four years ago; he had been only twelve then and it had happened this way: Edmonds was a friend of his uncle; they had been in school at the same time at the State Univesity, where his uncle had gone after he came back from Harvard and Heidelberg to learn enough law to get himself chosen County Attorney,


Dat was in het begin van de winter geweest vier jaar geleden; hij was toen pas twaalf en het was zo gekomen: Edmonds was bevriend met zijn oom, ze hadden samen op de State University gezeten waar zijn oom na Harvard en Heidelberg heen was gegaan om genoeg over de wet te leren om tot officier van justitie te worden gekozen,


Varianten
-een voltooid verleden tijd in het eerste zinsdeel (was ... geweest) en een onvoltooid verleden tijd in het tweede zinsdeel (was toen pas twaalf) werkt in het Nederlands het beste; bovendien zeggen wij niet: 'hij was toen pas twaalf geweest', maar laten 'geweest' dan weg.

-'en het was zo gekomen': minder is 'gegaan'. Nog minder wordt het als erbij gezegd wordt 'als volgt', dan gaat de jongen (om wiens gedachtenwereld het hier vooral gaat) al te bewust terugdenken en boet de tekst in aan spontaniteit.

-'bevriend met': typisch voorbeeld van niet-letterlijk vertalen. Met vertalingen als 'een vriend van' bouw je heel geleidelijk aan een net niet natuurlijk-Nederlandse, licht Anglicistische vertaling, dit soort kleine omzettingen zijn veel belangrijker dan meestal wordt gedacht.

-'samen op de SU gezeten': constructies met 'tegelijkertijd' zijn minder natuurlijk, al te braaf en te precies komt dan de vertaler a.h.w. om de hoek kijken.

-'State University': alternatief 'de staatsuniversiteit' heeft het nadeel dat het anoniemer werkt; dit probleem is vergelijkbaar met bovenstaande 'Plein'-probleem.

-'after he came back from H. and Heidelberg': als je hier per se wil vertalen met 'na zijn terugkeer van Harvard en uit Heidelberg' (de Duitse stad, zo blijkt uit een Faulkner-website) blijft het een zeer ongelukkige zin, daarom gewoon: 'na Harvard en Heidelberg'.

-'genoeg over de wet te leren': een neutrale vertaling doet het hier het best, 'genoeg rechten te leren' is humoristischer dan het origineel bedoeld lijkt. Een mogelijkheid is nog: 'genoeg van de wet op te steken'.

-'County Attorney': 'openbaar aanklager' roept een te eenzijdig beeld op van rechtszaken e.d. Daarom: gewoon 'officier van justitie'.

   



and the day before Edmonds had come into town to see his uncle on some county business and had stayed the night with them and at supper that evening Edmonds had said to him:
   'Come out home with me tomorrow and go rabbit hunting:' and then to his mother: 'I'll send him back in tomorrow afternoon. I'll send a boy along with him while he's out with his gun:' and then to him again: 'He's got a good dog.'
   'He's got a boy,' his uncle said and Edmonds said:
   'Does his boy run rabbits too?' and his uncle said:
   'We'll promise he won't interfere with yours.'
en Edmonds was de dag ervoor zijn oom komen opzoeken vanwege een of andere districtskwestie en bij ze blijven logeren, en die avond had Edmonds tegen hem gezegd: 'Ga morgen met mij mee naar huis dan kun je op konijnenjacht.' Toen tegen zijn moeder: 'Ik stuur hem morgenmiddag weer terug. En ik stuur een boy met hem mee als hij er met zijn geweer op uittrekt.' En tegen hem weer: 'Die heeft een goeie hond.'
   'Hij heeft een boy,' zei zijn oom, en Edmonds zei:
   'Kan die boy ook konijnen opjagen?' En zijn oom zei:
   'We beloven dat hij die van jou niet in de weg zal lopen.'


Varianten
-de alinea 'Come out home...': in Nederlandse teksten doorgaans niet op nieuwe regel.

-de dubbele punten in de dialoog: vervangen door punten (en hoofdletters daarna).

-'boy': 'knecht' en andere varianten voldoen minder, het gebruik van deze term is bovendien redelijk bekend door het Nederlandse koloniale verleden.

-'die van jou': onduidelijk ook in het Nederlands of dit op de konijnen slaat of op de boy.

-'die van jou': theoretisch (het verhaal speelt in de jaren '40 van de vorige eeuw) zouden de oom en Edmonds u tegen elkaar kunnen zeggen, vrienden of niet, maar hier is vanwege de natuurlijkheid niet voor gekozen.

   



  So the next morning he and Aleck Sander went home with Edmonds. It was cold that morning, the first winter cold-snap; the hedgerows were rimed and stiff with frost and the standing water in de the roadside drainage ditches was skimmed with ice and even the edges of the running water of the Nine Mile branch glintend fragile and scintillant like fairy glass

  Dus de volgende morgen gingen hij en Aleck Sander met Edmonds mee. Het was koud die winterochtend, de eerste vrieskou; de heggen waren berijpt en stijf bevroren en op het stilstaande water van de afvoerslootjes langs de weg lag een vliesje ijs en zelfs het stromende water van de Nine Mile Branch lichtte aan de kanten op, teer en fonkelend als elfenglas,

Varianten
-'hij en Aleck Sander': zwarte Aleck Sander is (extra) reden om hem niet als eerste te noemen in deze voor zwarten ongeëmancipeerde tijd.

-'naar huis' in de tweede regel als overbodig weggelaten.

-'vrieskou': beter dan 'de eerste koudegolf', terwijl 'golfje winterkou' en dergelijke varianten nog meer eruit springen als zijnde apart of raar Nederlands terwijl het origineel gewoon Amerikaans taalgebruik is.

-'die winterochtend': anders krijg je: 'die ochtend, de eerste vrieskou die winter', met een lelijke tweemaal 'die', terwijl 'van de winter' natuurlijk niet kan omdat dat ook op het nu kan slaan.

-'was skimmed with ice': 'lag een dun laagje ijs' is een benadering, minder is het omslachtige 'was bedekt met een dun laagje ijs' terwijl 'lag een vliesje ijs' raak is.

-Nine Mile Branch: er is bekend een 'Nine Mile Branch bridge' in het werk van Faulkner, hier is gekozen voor een hoofdletter en niet voor een vertaling met 'beek'. Met een fictief Jefferson is dit een moeilijk controleerbare zaak.

-'teer': vanwege de dunheid van het ijs.

-komma's toegevoegd rond zinsdeel 'teer en fonkelend als sprookjesglas' om woordje 'op' niet naar achteren te hoeven verplaatsen en niet de ongerijmdheid te krijgen dat water teer en fonkelend zou kunnen oplichten.

-'elfenglas' liever dan 'sprookjesglas' omdat het
woord 'fairy' vaker met elfen dan met sprookje
wordt geassocieerd.

   
and from the first farmyard they passed and then again and again and again came the windless tang of woodsmoke and they could see in the back yards the black iron pots already steaming while women in the sunbonnets still of summer or men's old felt hats and long men's overcoats stoked wood under them and the men with crokersack aprons tied with wire over their overalls whetted knives or already moved about the pens where hogs grunted and squealed,
en van de eerste boerderij die ze passeerden en daarna weer en weer en weer kwam de nauwelijks verwaaide prikkeling van houtrook en op de achtererven zagen ze de zwarte ijzeren potten al dampen terwijl vrouwen in lange mannenoverjassen en met oude vilten mannenhoeden op of nog zonnehoeden van de zomer er hout onder stookten en de mannen, jutezakken als voorschoot met ijzerdraad voor hun overal gebonden, messen aan het slijpen waren of al rondscharrelden bij de hokken waar varkens knorden en krijsten,

Varianten
-'daarna weer en weer en weer': 'daarna telkens weer' is te rationeel, te ongevoelsmatig en zou de toon geen recht doen.

-'windless tang': 'nauwelijks verwaaide scherpe geur' is een optie, maar 'scherpe geur' voor 'tang' is niet mooi, en gevolgd door de woorden 'van houtrook' krijgt het iets ongerijmds. Een goed alternatief is: 'de nauwelijks verwaaide prikkeling van houtrook'.

-'while women in the sunbonnets still of summer or men's old felt hats and long men's overcoats': doordat het woordje 'in' in het origineel op hoeden zowel als jassen 'past' veroorzaakt deze zin minder verwarring dan woordelijk in het Nederlands vertaald. Toevoeging van de voorzetsels 'op' en 'aan' levert een moeizame variant op die zou detoneren, zeker in deze hele lange en explosieve zin. Om bovendien te voorkomen dat vrouwen met zonnehoeden geen lange mannenjassen aanhebben, zit er niets anders op dan de lange mannenjassen naar voren te halen.

-liever de bijstelling 'jutezakken... gebonden' dan weer een constructie met 'met'.

-'knorden en krijsten': niet 'gilden' gezien het vervolg, en misschien is 'krijsten' gelet daarop ook te sterk.

   
not quite startled, not alarmed but just alerted as though sensing already even though only dimly their rich and immanent destiny; nog niet echt geschrokken, niet bang, maar alleen onrustig, alsof ze, al was het maar vaag, hun rijkelijke natuurlijke lotsbestemming voorvoelden:

Varianten
-'not alarmed but just alerted': 'gealarmeerd' en 'waakzaam' lijken geen goede vertalingen gezien de context. Dit is een mooi voorbeeld van context die zoveel belangrijker is dan eerste betekenissen dat je de vertaling daarop moet afstemmen, vandaar: 'nog niet echt geschrokken, niet bang'.

-'rich': gekozen voor 'rijkelijk' omdat dat specifieker dan 'rijk' verwijst naar een maaltijd.

   
by nightfall the whole land would be hung with their spectral intact tallowcolored empty carcasses immobilised by the heels in attitudes of frantic running as though full tilt at the center of the earth. tegen de avond zouden overal in de omgeving hun spookachtige intacte talgkleurige lege karkassen star aan de achterpoten hangen in een houding alsof ze uitzinnig aan het rennen waren richting het middelpunt van de aarde.

Varianten
-dit slot van de zin kan op vele manieren vertaald worden, wel lijkt vereist om te eindigen met 'van de aarde'.

-een andere mogelijkheid voor het woord 'intacte': 'star en intact aan de achterpoten hangen'.

-'alsof ze uitzinnig aan het rennen waren' en niet 'als uitzinnigen' omdat de varkens dan personen worden, verder 'full tilt' niet met 'in volle vaart' weergegeven omdat 'uitzinnig' al 'in volle vaart' inhoudt. Ook het dubbele 'als' wordt hier voor lief genomen. Een alternatief is: alsof ze uitzinnig en in volle vaart aan het rennen waren richting het middelpunt van de aarde.

-'middelpunt': het kortere 'midden van de aarde' voldoet niet omdat niet na te gaan is waar zich dat precies bevindt. Een mogelijk alternatief: 'kern van de aarde'.


Origineel en vertaling: eindresultaat

One

It was just noon that Sunday morning when the sheriff reached the jail with Lucas Beauchamp though the whole town (the whole county too for that matter) had known since the night before that Lucas had killed a white man.
He was there, waiting. He was the first one, standing lounging trying to look occupied or at least innocent, under the shed in front of the closed blacksmith's shop across the street from the jail where his uncle would be less likely to see him if or rather when he crossed the Square toward the postoffice for the eleven oclock mail.
Because he knew Lucas Beauchamp too - as well that is as any white person knew him. Better than any maybe unless it was Carothers Edmonds on whose place Lucas lived seventeen miles from town, because he had eaten a meal in Lucas' house. It was in the early winter four years ago; he had been only twelve then and it had happened this way: Edmonds was a friend of his uncle; they had been in school at the same time at the State Univesity, where his uncle had gone after he came back from Harvard and Heidelberg to learn enough law to get himself chosen County Attorney, and the day before Edmonds had come into town to see his uncle on some county business and had stayed the night with them and at supper that evening Edmonds had said to him:
'Com out home with me tomorrow and go rabbit hunting:' and then to his mother: 'I'll send him back in tomorrow afternoon. I'll send a boy along with him while he's out with his gun:' and then to him again: 'He's got a good dog.'
'He's got a boy,' his uncle said and Edmonds said:
'Does his boy run rabbits too?' and his uncle said:
'We'll promise he won't interfere with yours.'
So the next morning he and Aleck Sander went home with Edmonds. It was cold that morning, the first winter cold-snap; the hedgerows were rimed and stiff with frost and the standing water in de the roadside drainage ditches was skimmed with ice and even the edges of the running water of the Nine Mile branch glintend fragile and scintillant like fairy glass and from the first farmyard they passed and then again and again and again came the windless tang of woodsmoke and they could see in the back yards the black iron pots already steaming while women in the sunbonnets still of summer or men's old felt hats and long men's overcoacs stoked wood under them and the men with crokersack aprons tied with wire over their overalls whetted knives or already moved about the pens where hogs grunted and squealed, not quite startled, not alarmed but just alerted as though sensing already even though only dimly their rich and immanent destiny; by nightfall the whole land would be hung with their spectral intact tallowcolored empty carcasses immobilised by the heels in attitudes of frantic running as though full tilt at the center of the earth.

Eén

Pas om twaalf uur die zondagmorgen kwam de sheriff met Lucas Beauchamp bij de gevangenis aan, maar de hele stad (het hele district trouwens) wist al sinds de vorige avond dat Lucas een blanke had vermoord.
     Hij stond te wachten. Hij was de eerste, probeerde de indruk te wekken dat hij in gedachten was of zich nergens van bewust, rondhangend onder het afdak van de gesloten smederij tegenover de gevangenis waar zijn oom hem niet zo gauw zou zien als, beter gezegd wanneer die het Plein overstak naar het postkantoor voor de post van elf uur.
   Omdat hij Lucas Beauchamp ook kende - dat wil zeggen even goed als alle andere blanken. Beter misschien nog dan de anderen, behalve Carothers Edmonds bij wie Lucas op het land woonde zevenentwintig kilometer buiten de stad, omdat hij een keer bij Lucas thuis had gegeten. Dat was in het begin van de winter geweest vier jaar geleden; hij was toen pas twaalf en het was zo gekomen: Edmonds was bevriend met zijn oom, ze hadden samen op de State University gezeten waar zijn oom na Harvard en Heidelberg heen was gegaan om genoeg over de wet te leren om tot officier van justitie te worden gekozen, en Edmonds was de dag ervoor zijn oom komen opzoeken vanwege een of andere districtskwestie en bij ze blijven logeren, en die avond had Edmonds tegen hem gezegd: 'Ga morgen met mij mee naar huis dan kun je op konijnenjacht.' Toen tegen zijn moeder: 'Ik stuur hem morgenmiddag weer terug. En ik stuur een boy met hem mee als hij er met zijn geweer op uittrekt.' En tegen hem weer: 'Die heeft een goeie hond.'
   'Hij heeft een boy,' zei zijn oom, en Edmonds zei:
   'Kan die boy ook konijnen opjagen?' En zijn oom zei:
   'We beloven dat hij die van jou niet in de weg loopt.'
   Dus de volgende morgen gingen hij en Aleck Sander met Edmonds mee. Het was koud die winterochtend, de eerste vrieskou; de heggen waren berijpt en stijf bevroren en op het stilstaande water van de afvoerslootjes langs de weg lag een vliesje ijs en zelfs het stromende water van de Nine Mile Branch lichtte aan de kanten op, teer en fonkelend als elfenglas, en van de eerste boerderij die ze passeerden en daarna weer en weer en weer kwam de nauwelijks verwaaide prikkeling van houtrook en op de achtererven zagen ze de zwarte ijzeren potten al dampen terwijl vrouwen in lange mannenoverjassen en met oude vilten mannenhoeden op of nog zonnehoeden van de zomer er hout onder stookten en de mannen, jutezakken als voorschoot met ijzerdraad voor hun overal gebonden, messen aan het slijpen waren of al rondscharrelden bij de hokken waar varkens knorden en krijsten, nog niet echt geschrokken, niet bang, maar alleen onrustig, alsof ze, al was het maar vaag, hun rijkelijke natuurlijke lotsbestemming voorvoelden: tegen de avond zouden overal in de omgeving hun spookachtige intacte talgkleurige lege karkassen star aan de achterpoten hangen in een houding alsof ze uitzinnig aan het rennen waren richting het middelpunt van de aarde.







Valid XHTML 1.0 Strict

Valid CSS!